Het vierde trimester, oftewel de eerste drie maanden na de bevalling

Direct na de bevalling begint de zogenoemde kraamtijd, die zowel voor moeder als voor baby zeer emotioneel en huilerig kan zijn. Over het zogenoemde vierde trimester wordt echter niet zo vaak gesproken, terwijl het enorm belangrijk is. Wat is dat vierde trimester dus eigenlijk, en waarom is het zo uitdagend voor ons?

Wat is het vierde trimester?

Een zwangerschap is verdeeld in 3 trimesters, die elk ongeveer 3 maanden duren. Ideaal zou het voor de baby echter zijn als hij of zij nog eens 3 maanden in de buik zou kunnen rijpen, maar dan zouden we hem of haar niet meer kunnen baren. De baby wordt dus na 9 maanden geboren en het volgende zogenoemde 4e trimester wordt bij ons afgemaakt. 

• De baby leert onze wereld kennen.
• Wij wennen samen aan de baby - zowel moeder als vader, eventueel ook broers en zussen.
• De baby heeft contact nodig, zoals hij of zij dat in de buik had. Ideaal is het dus als je de baby vanaf de geboorte in een draagdoek draagt; zo zorgen we ook voor het wiegen waar hij of zij aan gewend is en dat kalmeert.
• De baby heeft voeding nodig wanneer hij of zij daar zin in heeft, net zoals in de buik, dus voeden op verzoek is de beste keuze.
• In de buik was de baby gewend aan allerlei geluiden/geruis van onze organen; als je die na de geboorte ook biedt, wordt de baby vast rustiger. 
• De baby kan overprikkeld zijn door de hele dag, en ’s avonds vaak huilen om zogenoemd stoom af te blazen. Sommigen noemen dat koliek, maar veel moeders weten dat het gewoon emoties zijn die eruit moeten, en dat is avond na avond erg uitputtend.

Het vierde trimester zijn dus de eerste drie maanden na de bevalling, die erg zwaar kunnen zijn. Als je de baby echter geeft wat hij of zij nodig heeft en hem of haar zogenoemd afbakent, dan keert alles ten goede en kun je samen van de volgende maanden genieten.

Als het vierde trimester zwaar is

Als je uitgeput bent, vraag dan om hulp en zie dat niet als falen. Vroeger leefde men in gemeenschappen en hielpen mensen elkaar met alle mogelijke taken, inclusief de zorg voor kinderen. Zet jezelf op de eerste plaats, want als je energie niet is aangevuld, wordt het heel moeilijk om voor je baby te zorgen. Bespreek dit met je partner en je naaste omgeving. 

Verwijt jezelf niet dat je kind voortdurend huilt; je bent geen slechte moeder. Je kunt proberen te observeren wat er achter dat dagelijkse huilen zit, maar waarschijnlijk kom je nergens achter en voel je je het meest opgelucht als je het huilen van je kind accepteert. Als je weet dat de baby huilt vanwege buikpijn, dan kun je de zindelijkheidscommunicatiemethode proberen, die helpt bij een betere ontlasting, of je kunt een buikmassage vóór elke voeding proberen. 

Als het je niet lukt om te borstvoeden, zoek dan zo snel mogelijk een lactatiekundige die je laat zien hoe je de baby goed aanlegt en welke houding voor jullie beiden het meest geschikt is. En als het nodig is om de baby tijdelijk bij te voeden, laat zij je zien hoe dat moet, zodat je de borstvoeding niet verpest en je er niet binnen een paar dagen of weken mee stopt. 

Veel pas bevallen moeders hebben last van slaapgebrek, of het nu komt doordat ze nerveus zijn dat de ademhalingsmonitor misschien afgaat, omdat het kind voortdurend wakker wordt en huilt, of omdat het meteen wakker wordt zodra je het terug in bed legt. In dit geval helpt samen slapen, een heel eenvoudige en effectieve methode die voor veel mensen in Azië, Afrika en Zuid-Amerika heel natuurlijk is. Als de baby ook overdag wakker wordt zodra je hem of haar neerlegt, dan is het eenvoudigste wat je kunt doen: hem of haar nergens neerleggen. Je kunt de baby op je borst laten slapen terwijl je bijvoorbeeld een boek leest, of je kunt hem of haar in de draagdoek knopen en ondertussen gewone huishoudelijke taken doen. 

Probeer niet perfect te zijn en op honderd procent te draaien. Moederschap leert ons enorm veel: niet alleen hoe we voor ons kind zorgen, maar het leert ons ook onze eigen trauma’s, overtuigingen en ongemakken te verwerken. Ook al zal je omgeving waarschijnlijk zeggen dat je het zo of zo moet doen (bijv. geef hem een speen, laat hem uithuilen, draag hem niet steeds, enz.), vertrouw op je instinct, want alleen daarin voelt het voor jou en je baby het beste aan.