Dlaczego dziecko nie potrzebuje smoczka

Historia smoczka sięga aż starożytnego Egiptu, a obecny kształt uzyskał dopiero w XIX wieku. Smoczek jest pomoce separacyjną, czyli uspokajaczem, która dzieli rodziców i dziadków na dwa obozy. Jedni są jego absolutnymi przeciwnikami, drudzy z kolei nie potrafią wyobrazić sobie niemowlęcia bez smoczka. W dzisiejszych czasach coraz więcej dzieci odrzuca smoczek, a wielu rodziców nie rozumie, dlaczego właśnie ich dziecko go nie chce. Z drugiej strony jest też wielu rodziców, którzy nie chcą dać dziecku smoczka, ponieważ wierzą, że go nie potrzebuje i że poradzą sobie bez niego. Jakie są powody, które zniechęcają rodziców do zakupu smoczka i dlaczego obejść się bez niego?

Dlaczego smoczek nie jest odpowiednią pomocą

Mniejsza laktacja, wczesne odstawienie, gryzienie

Smoczek oddala uczucie głodu, co oznacza, że dziecko budzi się po dłuższych odstępach czasu, a mamie przez to spada laktacja. Jednocześnie ssanie piersi i smoczka jest różne (inaczej porusza się język i usta) i może skutkować niezadowoleniem dziecka podczas karmienia piersią, późniejszym wczesnym odstawieniem i przejściem z karmienia piersią na mleko modyfikowane. U dzieci, które mają już ząbki, smoczek może powodować gryzienie brodawki. 

Nie zmniejsza ryzyka SIDS

Używanie smoczka nie zmniejsza ryzyka SIDS, czyli zespołu nagłej śmierci niemowląt, który występuje u dzieci do pierwszego roku życia. Profilaktyką SIDS jest natomiast częste karmienie piersią, a także wspólne spanie, dzięki któremu mama i niemowlę dostrajają się do siebie i nie powstają przerwy w oddychaniu. 

Zły rozwój zębów 

Opinie na temat rozwoju zębów (deformacja szczęki, większa próchnica itp.) przy używaniu smoczka bardzo się różnią. Jedni mówią, że używanie do pół roku lub do roku jest bez problemu, inni, że spokojnie nawet do trzeciego roku życia. Dziś istnieją już także smoczki ortodontyczne, które mają inny kształt niż klasyczne smoczki i podobno nie powinny powodować problemów. Opinie dentystów są różne i to rodzice muszą zdecydować, czy podejmą ryzyko nieprawidłowego rozwoju zębów, czy w ogóle nie będą używać smoczka.

Dziecko przyzwyczaja się do rzeczy, a nie do kontaktu z rodzicem

Przy częstym używaniu smoczka dziecko staje się od niego zależne i bez niego nie potrafi już zasnąć ani się uspokoić. Dziecko uczy się więc, że jego potrzeby zaspokajają rzeczy, a nie ludzie (rodzice). W późniejszym wieku może dojść też do uzależnienia na przykład od papierosów albo do problemów z objadaniem się.

Dziecko potrzebuje być wysłuchane, a nie uciszone 

Rodzice często łączą płacz ze smoczkiem. Gdy tylko dziecko płacze, mimo że jest nakarmione, przewinięte i mu ciepło, daje mu się smoczek, żeby się uspokoiło. To wprawdzie działa (jeśli dziecko zaakceptuje smoczek), jednak dziecko jest raczej uciszane, niż zaspokajane są jego potrzeby, z powodu których zaczęło płakać. Ssanie jako takie niewątpliwie pomaga niemowlęciu się uspokoić i pomaga też przy bólu, jednak smoczek nie zastąpi potrzeby kontaktu z rodzicem ani potrzeby wypłakania się (jeśli dziecko jest na przykład przebodźcowane po całym dniu, wieczorem potrzebuje popłakać, aby tak zwany para zeszła i nie kumulowała się w nim). Zamiast używać smoczka rodzic powinien szukać przyczyn płaczu, a następnie rozwiązywać je w inny sposób niż podaniem smoczka. 

Kiedy warto podać smoczek?

W przypadku, gdy dziecko zacznie ssać kciuk także w sytuacjach, gdy nie możemy dać mu piersi (na przykład jazda samochodem albo w wózku), wówczas lepiej dać mu zamiast tego smoczek, ponieważ kciuka później dziecku nie odbierzemy i trudno będzie oduczyć je ssania go.

Jak rozwiązać to bez smoczka

Karm dziecko na żądanie, czasem może się wydawać, że dziecko chce być przy piersi non stop (czy to jest głodne, spragnione, nudzi się, bolą je rosnące ząbki, boli je brzuszek albo jest w jakimś dyskomforcie), w takim przypadku pozwól mu na to, dużo się przytulajcie i bądźcie w kontakcie, świetnymi pomocnikami będą chusta i nosidło. Nie zapominaj, że w okolicach 3. tygodnia, 6. tygodnia, 9. tygodnia, 3. miesiąca, 6. miesiąca i 9. miesiąca dzieci przechodzą skok wzrostowy i wymagają częstszego karmienia, aby zwiększyć laktację na kolejne dni. Jednocześnie są bardziej płaczliwe, potrzebują większego kontaktu, mniej śpią i szybciej przybierają na wadze. To całkowicie naturalne, a smoczek w tym przypadku tylko pogorszy sytuację.

Płacz nie musi oznaczać jedynie bólu brzuszka, dlatego nie podawaj od razu różnych preparatów na kolki i spróbuj zaobserwować, kiedy dziecko jest niespokojne i co może być tego przyczyną. Czasem wystarczy zmienić witaminę D na inną markę albo zareagować na pierwsze oznaki zmęczenia, żeby niemowlę nie płakało z powodu przemęczenia. 

Jeśli niemowlę płacze codziennie wieczorem o tej samej porze i wiesz, że nie boli go brzuszek, pozwól mu wypłakać się w twoich ramionach - płaczem przetwarza doświadczenia z całego dnia, a dzięki twoim ramionom będzie w bezpiecznym środowisku, gdzie może pozwolić sobie na uwolnienie emocji.

Być może podczas czytania tego artykułu włosy stają ci dęba ze strachu, ponieważ nie potrafisz wyobrazić sobie życia z twoim niemowlęciem bez smoczka i zagraża to twojemu psychicznemu i fizycznemu dobrostanowi. Są sytuacje, w których smoczek może bardzo pomóc, ale nie należy z nim przesadzać - na przykład kiedy dziecko płacze w samochodzie albo kiedy niemowlę płacze w wózku. Niemniej nawet w tych przypadkach dziecko pokazuje nam swoją niezadowolenie, na które powinniśmy spojrzeć także z innej perspektywy. 

Bez względu na to, jaką podejmiesz decyzję, bez smoczka niektóre sytuacje z niemowlęciem najprawdopodobniej będą trudniejsze, jednak nie będziesz musiał zajmować się późniejszym odzwyczajaniem od smoczka, które w efekcie może być jeszcze trudniejsze.