Oppassen op een kind ’s nachts

Auteur van het artikel: Iveta Bartošová

Een nacht oppassen op kinderen hoeft niet zo ontspannen te zijn als het op het eerste gezicht lijkt. Ook al is het kind overdag gewend aan de oppas, ’s nachts kan het veel ingewikkelder zijn. Er zijn kinderen die extravert zijn en graag tijd doorbrengen met iedereen die belangstelling voor hen toont. Aan de andere kant zijn er kinderen die aan alles moeten wennen en langer de tijd nodig hebben voordat ze überhaupt iets nieuws proberen en voordat ze iemand anders gaan vertrouwen. Hoe bereid je dan jezelf, het kind en de oppas (bijvoorbeeld oma) voor op de eerste nacht oppas?

Vanaf wanneer kun je je kind ’s nachts laten oppassen

Er bestaat geen universeel antwoord op de vraag vanaf wanneer het het meest geschikt is om je kind ’s nachts te laten oppassen. Dat is heel individueel en hangt af van wat elk gezin aanvoelt en welke behoeften het heeft.

• Een kind dat geen borstvoeding krijgt - kan al als baby van een paar maanden oud, als zowel mama als oma daarmee instemmen.
• Een kind dat borstvoeding krijgt - nachtelijk oppassen kun je beter pas uitproberen als je stopt met borstvoeding geven, omdat veel kinderen juist ’s nachts drinken en dat voor iedereen een grote complicatie kan zijn.
• In de periode van verlatingsangst stel je oppassen liever uit.
• Peuters - als de peuter al geen borstvoeding meer krijgt (vanaf 1 jaar), kan oppassen qua eten makkelijker zijn, maar wat betreft het afstand nemen van mama juist veel moeilijker (sterkere hechting aan mama, het kind is zich van alles veel meer bewust).
• Tot het kind er zelf om vraagt - de ideale situatie is wanneer alle partijen instemmen met het oppassen, dus zowel het kind als de ouders en oma. Voor sommige kinderen maakt het weinig uit wanneer ze voor het eerst bij oma slapen, andere zijn daar pas later rijp voor, bijvoorbeeld rond 4 jaar. Als je dus niet echt nodig hebt dat iemand anders dan papa op het kind past, zet het dan niet onder druk.

Voorbereiding op het oppassen

Voor de eerste oppasbeurt is het goed om de omgeving voor te bereiden, de benodigde spullen in te pakken en met iedereen af te stemmen wat er gaat gebeuren.

• Bereid het kind ruim van tevoren voor - praat over wat er gaat gebeuren, waar het naar uit kan kijken en wanneer jullie elkaar weer zien.
• Bereid oma voor op het ritme van het kind - globale tijden en de volgorde van gebeurtenissen - avondeten, tandenpoetsen, badderen, een verhaaltje lezen, een knuffel in bed enz.
• Samen slapen - als het kind gewend is om bij de ouders in bed te slapen, dan wordt het makkelijker als het ’s nachts ook tegen oma aan kan kruipen.
• Neem een favoriete knuffel mee.
• Breng ook overdag tijd met oma door, zodat het kind eraan gewend raakt.
• Vergeet niet om afscheid te nemen van het kind en te zeggen wanneer je terugkomt (bijvoorbeeld na het ontbijt, na de lunch, meteen ’s ochtends na het slapen).
• De plek kiezen - voor de eerste nacht oppas kan het voor het kind makkelijker zijn als het bij hem thuis gebeurt, zodat het geen te grote verandering is. Tegelijkertijd is de thuissituatie op het kind afgestemd, dus hoef je niet te bedenken waar je wat moet verstoppen zodat het kind niets per ongeluk kapot maakt of zich pijn doet.

Ook mama moet voorbereid zijn op oppassen

Elke mama moet haar energie aanvullen, zowel fysiek als mentaal, dus doen wat haar plezier geeft en wat ze ook al deed voordat ze kinderen kreeg. En het maakt niet uit of dat betekent dat je een weekend met vriendinnen naar een wellness gaat, regelmatig naar yoga of de sportschool gaat, of weer begint met kleding naaien. Voor extraverte moeders kan het laten oppassen van hun kind ’s nachts essentieel zijn om in hun behoeften te voorzien. Introverte moeders moeten hun zorgen over mogelijke complicaties verwerken en zich losmaken van het idee dat het kind het niet aankan. Het is gewoon heel individueel en niet elke moeder wil zich voor langere tijd van haar kind verwijderen, ook al is het geen baby meer.

Kinderen beginnen zich op natuurlijke wijze van hun ouders los te maken wanneer ze voldoende zijn voorzien van contact met hun ouders en zich veilig voelen. Dat kan dus betekenen dat mama de eerste drie jaar zich volledig op haar kind richt (zonder veel oppas), waar ze de daaropvolgende jaren de vruchten van plukt. Zet jezelf daarom niet onder druk omdat je je tussen vriendinnen een buitenbeentje voelt dat haar kind van een jaar of zelfs drie niet ’s nachts bij oma wil laten. Denk ook aan het kind, want als het voor hem of haar zou betekenen dat de nacht in tranen wordt doorgebracht, dan is het simpelweg nog te vroeg voor een nachtelijke scheiding. 

Kort samengevat

Je kunt je kind op elk moment ’s nachts laten oppassen wanneer jij dat wilt. Het belangrijkste is dat zowel het kind als de oppas (bijvoorbeeld oma) erop voorbereid zijn. Voor kinderen die geen borstvoeding krijgen, kan oppassen makkelijker zijn wat betreft het geven van flesvoeding. Kinderen die borstvoeding krijgen kun je beter pas ’s nachts laten oppassen nadat de nachtelijke borstvoeding is gestopt; de voeding overdag kan gewoon blijven. Voorbereiding vóór de eerste oppasbeurt is belangrijk en mag niet worden overgeslagen, zodat het kind weet wat er gaat gebeuren en oma weet wat het slaapschema van het kind is. Vergeet zeker niet om de favoriete knuffel van het kind in te pakken en neem op een nette manier afscheid. Vraag oma eventueel of ze bij jullie thuis zou kunnen oppassen, zodat het voor jullie makkelijker is. Zet jezelf of je kind zeker niet onder druk; ooit komt er een periode waarin het kind bij iedereen uit jullie familie wil overnachten en jij het jammer zult vinden dat je kind je niet meer zo hard nodig heeft. Vergelijk jezelf vooral niet met andere moeders, ieder heeft zijn eigen tijd.

Hoe verliep jullie eerste logeerpartij bij oma? Wanneer besloten jullie daar voor het eerst toe en waarom?